KAKKERLAKKEN

KAKKERLAKKEN

Geschreven op 27-02-2020
Guy Devos


Ze vinden blindelings hun weg in het duister en verplaatsen zich bijna onzichtbaar in onze onmiddellijke omgeving. Ze zien er akelig uit en menig mens verschiet zich een bult wanneer er eentje opduikt.
Sommigen onder hen kunnen vliegen en komen op deze manier ongehinderd onze woonvertrekken binnen via openstaande ramen en vensters. Ze schuilen in elk donker hoekje en slaan toe op het juiste moment. Dit mag je niet letterlijk interpreteren. Ze gaan op zoek naar eten, maar eerst jagen ze je de stuipen op het lijf. Vele haren zijn zo reeds te berge gerezen.

Vieze beestjes? Op het einde van dit verhaal begrijp je het wel beter. De naam van dit insect is meteen oorzaak van en aanleiding voor afgrijzen, vooral de eerste lettergreep van dat woord doet ons aan vieze dingen denken. Kakkerlak.
In het Spaans klinkt het beter. Cucaracha, welluidend niet? Maar dat verandert niets aan de gevaarlijkheidsgraad van deze insecten.

Kakkerlakken zijn geen kevers, maar lijken eerder een familieband te hebben met bidsprinkhanen en termieten. De reden daarvoor is dat een kakkerlak geen volledige gedaanteverwisseling ondergaat. Er bestaan wat soorten Blattodea; er zijn er 4.690 bekend en beschreven.
Mensen spreken soms al eens over een plaag als er een paar opgemerkt worden in een kort tijdsbestek, maar specialisten spreken over een plaag als er zich twintig of meer van deze insecten op eenzelfde plaats hebben verzameld.
Ze gedijen beter in warme regio’s en dat is de oorzaak dat ze op Tenerife meer voorkomen dan in de Lage Landen.

Wat weten we over een cucaracha?
Kakkerlakken zijn echte alleseters. Bij gebrek aan voedsel kunnen kakkerlakken zich tegoed doen aan de meest uiteenlopende dingen, ook dingen die normaal gesproken niet echt eetbaar zijn. Papier, karton, leder, kunststoffen … ze eten echt alles. En bovenal kunnen ze tot 40 dagen overleven zonder voedsel. Als je een exemplaar bij je aantreft is dit niet meteen het resultaat van onreinheid. Neen dit is eerder het resultaat van toevalligheid.

Ze kunnen zo’n 8 cm groot worden en zijn snelle voortplanters; de wijfjes dragen zo’n 30 kleintjes in een eipakket die tussen 3 tot 5 weken, of in geval ze zich bedreigd voelen, afgezet worden. Ze bewegen zich het liefst voort in een donkere omgeving, ze lopen erg snel en een aantal soorten kan vliegen.
En zoals bij alle mysterieuze insecten bestaan er over de kakkerlak ook heel wat onwaarheden. Je mag ze doodtrappen zonder gevolgen, als je het eventuele eipakket ook vernietigt.
Ze verspreiden wel een geur om te communiceren, zoals mieren dit doen, en niet om samen te troepen.

Kakkerlakken zien er niet alleen vies uit, ze zijn ook vies en vormen een gevaar voor de gezondheid. Ze dragen diverse ernstige ziekten bij zich die ze over kunnen brengen op mensen. Enkele van deze ziekten zijn dysenterie, gastro-enteritis en tyfus. Vooral voor kinderen, ouderen en zwakke mensen zijn kakkerlakken de eerste bron van aandoeningen. De uitwerpselen kunnen de oorzaak zijn voor eczeem en astma.
Kakkerlakken kunnen diverse allergische reacties veroorzaken door het verspreiden van geur, door ontlasting en door de vervellingshuidjes die verspreid worden. Daarnaast dragen ze bacteriën bij zich zoals E-coli en Salmonella.

Een paar tips. Hou het netjes en laat vooral geen etensresten achter. Natte of vochtige doekjes trekken kakkerlakken aan. Vaak luchten helpt omdat de kakkerlak niet van tocht houdt.
Maar het belangrijkste is dat de comunidad of de syndicus van het gebouw minimum één keer per jaar een bestrijdingsactie laat uitvoeren. In grotere ondergrondse ruimtes zoals kelders en riolen worden deze beestjes uitgerookt met een product op basis van pyrethroïden. Ook de gemeenten maken werk van het neutraliseren van deze insecten. Zo wordt er meermaals per jaar een grote kuis gehouden in de rioleringsstelsels, daar waar de kakkerlakken bijzonder goed gedijen omdat er steeds water en voedingsstoffen aanwezig zijn.

Vieze beestjes? Ja hoor, erg vieze beestjes en best te vermijden.
Ze hebben er zelfs een liedje over gemaakt … Het gaat echter niet over de kakkerlak maar het heeft wel een politiek-satirische insteek.
La cucaracha, la cucaracha,
Ya no puede caminar.
Porque no tiene, porque le falta,
Un cigarro que fumar.