SPAANS LEREN (3) LIDWOORDEN – LOS ARTÍCULOS

SPAANS LEREN (3) LIDWOORDEN – LOS ARTÍCULOS

Geschreven op 16-02-2020
Guy Devos


In het Spaans zijn de zelfstandige naamwoorden mannelijk of vrouwelijk. Onzijdig bestaat niet.
Meestal zijn de woorden die eindigen op een -o van het mannelijk geslacht en eindigend op een -a van het vrouwelijk geslacht. Maar dat is niet altijd het geval. Er zijn ook uitzonderingen op deze regel, ze staan onderaan deze les.

Bepaalde lidwoorden verwijzen naar een specifiek object (de boot, de vrouw of het huisje).
Daarvoor gebruiken wij de lidwoorden el, los, la en las
Mannelijk enkelvoud: el barco ↔ Mannelijk meervoud: los barcos
Vrouwelijk enkelvoud: la casa ↔ Vrouwelijk meervoud: las casas

Het onbepaald lidwoord is een ongedefinieerde verwijzing naar een zelfstandig naamwoord (een appel, een vrouw of een boek).
Mannelijk enkelvoud: un barco ↔ Mannelijk meervoud: unos barcos
Vrouwelijk enkelvoud: una casa ↔ Vrouwelijk meervoud: unas casas

Bovendien bestaat er ook nog een bepaald onzijdig lidwoord: lo

Uitzonderingen op deze regel zijn: la foto, la moto, la radio, la mano, la soprano… omdat dit verkortingen zijn van vrouwelijke naamwoorden la fotografía, la motocicleta, …
Omgekeerd zijn er ook uitzonderingen op woorden die eindigen op -a: el problema (het probleem), el día (de dag), el programa (het programma), el poeta (de dichter/poëet)

* Woorden die eindigen op ion en op dad zijn vaak vrouwelijk: la cancíon (het lied), la universidad (de universiteit) en ook hier is er een uitzondering: el avión (het vliegtuig).
* Woorden die eindigen op -ista kunnen zowel vrouwelijk aals mannelijk zijn: el periodista (de journalist), la optimista (de optimist), el optimista (de optimist), la periodista (de journaliste).
* Cijfers en getallen zijn altijd mannelijk: el uno (de een), el tres (de drie), el diez (de tien)
* Letters zijn altijd vrouwelijk: la a (de a), la i griega (de y)
* Soms wordt hetzelfde lidwoord gebruikt voor zowel mannelijke als vrouwelijk naamwoorden: el ratón (de rat), la mariposa (de vlinder), el puma (de poema), la araña (de spin).

Gouden tip van nonkel Pip: leer de lidwoorden van de uitzonderingen uit het hoofd en gebruik de andere lidwoorden naar analogie van een eindigende -a of -o.
Voornaamwoorden eindigend op a met een mannelijk lidwoord: el aroma, el idioma, el cometa, el cura, el dilema, el drama, el día, el enigma, el esquema, el fantasma, el clima, el mapa, el planeta, el poema, el problema, el programa, el sitema, el sofá, el tanga, el tema, el (licor de) Tuiquila, el tranvía, el agua, el hacha, el alma, el poeta, el arma en el ama, 
Voornaamwoorden eindigend op een o met een vrouwelijk lidwoord: la mano, la moto(cicleta), la foto(grafía), la disco(teca), la radio(difusíon), 

Wanneer een naamwoord begint met ‘a’ of een tonische ‘ha’ gebruiken we het mannelijk lidwoord ‘el’ of ‘un’ indien het accent op de eerste lettergreep ligt.
Voorbeelden: el águila – un águila / el agua / el arma  / …
Het bijvoeglijk naamwoord is vrouwelijk: el agua calma / el arma blanca / …
De meervouden worden altijd in hun vrouwelijke vorm gebruikt.
Voorbeelden: las águilas / las aguas / las armas / …

En uiteindelijk zijn er nog:
📌 de voornaamwoorden die beide geslachten kunnen aannemen.
Voorbeelden: el/la periodista, el/la dentista, el/la motociclista, el/la economista, el/la modelo, el/la idiota, el/la policía, el/la indígena, el/la poeta, el/la soprano, ...

📌de voornaamwoorden die een andere betekenis krijgen door het mannelijk of vrouwelijk lidwoord te gebruiken.
el cólera – la cholera (de ziekte); la cólera – woede
el cura – priester; la cura – genezing (van een ziekte)
el guía – de gids; la guía – de instructie (gebruiksaanwijzing)